Hàn Tig là phương pháp hàn hồ quang được đánh giá cao nhờ khả năng tạo ra mối hàn sạch, bền và có tính thẩm mỹ cao trên nhiều loại kim loại. Để khai thác tối đa hiệu quả của phương pháp này, người dùng cần hiểu rõ nguyên lý hàn Tig cũng như đặc điểm của từng dòng máy. Bài viết dưới đây, Thiết bị dụng cụ kỹ thuật Hitami sẽ giúp bạn tìm hiểu cơ chế hoạt động và những phân loại máy hàn Tig phổ biến hiện nay, từ đó lựa chọn thiết bị phù hợp với nhu cầu sử dụng.
Nguyên lý hàn Tig có gì đặc biệt?
Nguyên lý hàn Tig sử dụng điện cực vonfram không nóng chảy để tạo hồ quang và khí trơ bảo vệ vũng hàn khỏi tạp chất trong không khí, giúp tạo mối hàn sạch và bền. Khác với hàn que hoặc MIG/MAG, điện cực vonfram chỉ duy trì hồ quang, không nóng chảy vào mối hàn. Khi cần bổ sung vật liệu, que hàn phụ được cấp riêng vào vũng chảy, giúp kiểm soát tốt nhiệt lượng và lượng kim loại đắp.
Hiệu chỉnh dòng hàn
Hiệu chỉnh dòng hàn là yếu tố quan trọng trong sơ đồ nguyên lý máy hàn Tig, quyết định lượng nhiệt đưa vào vật liệu, từ đó ảnh hưởng đến độ ngấu, kích thước vũng chảy và chất lượng mối hàn. Việc lựa chọn dòng hàn phù hợp cần dựa trên nhiều yếu tố khác nhau để đảm bảo mối hàn đạt hiệu quả tối ưu.
- Điều chỉnh theo loại vật liệu: Mỗi kim loại có khả năng dẫn nhiệt và nhiệt độ nóng chảy khác nhau. Chẳng hạn, nhôm dẫn nhiệt tốt hơn thép nên cần dòng hàn cao hơn để đạt được độ ngấu tương đương.
- Điều chỉnh theo độ dày vật liệu: Vật liệu càng dày càng cần dòng hàn lớn để đảm bảo nhiệt lượng đủ xuyên sâu. Ví dụ, thép không gỉ dày 2mm thường sử dụng khoảng 60–80A, trong khi nhôm dày 5mm có thể cần từ 180–220A.
- Lựa chọn theo điện cực và khí bảo vệ: Điện cực vonfram có đường kính lớn sẽ chịu được dòng hàn cao hơn. Nếu sử dụng khí Heli thay cho Argon thì cũng cần tăng dòng hàn để tạo lượng nhiệt tương đương.
- Phù hợp với vị trí hàn: Hàn ở vị trí phẳng thường cho phép sử dụng dòng hàn cao hơn, trong khi hàn đứng hoặc hàn trần cần giảm dòng để dễ kiểm soát vũng chảy.
- Ứng dụng hàn xung (Pulse Tig): Dòng hàn sẽ luân phiên giữa dòng xung và dòng nền. Dòng xung tạo độ ngấu, còn dòng nền duy trì hồ quang và giảm nhiệt tích lũy, giúp hạn chế biến dạng, tránh cháy thủng và tạo mối hàn đẹp trên vật liệu mỏng.

Hiệu chỉnh tốc độ hàn
Tốc độ hàn là tốc độ di chuyển của mỏ hàn dọc theo đường hàn, ảnh hưởng trực tiếp đến hình dạng mối hàn, lượng nhiệt đưa vào và chất lượng liên kết. Khi tìm hiểu sơ đồ nguyên lý máy hàn Tig, đây cũng là một trong những thông số quan trọng cần nắm để phối hợp dòng điện và tốc độ hàn, giúp tạo ra mối hàn ổn định và đồng đều.
- Không hàn quá chậm: Nhiệt tập trung quá nhiều sẽ làm vũng chảy lớn, mối hàn rộng và lồi, dễ gây cong vênh, cháy thủng hoặc làm giảm cơ tính của vùng kim loại chịu nhiệt.
- Không hàn quá nhanh: Nhiệt không đủ để tạo độ ngấu cần thiết khiến mối hàn hẹp, nông, dễ xuất hiện lỗi cháy cạnh (undercut), rỗ khí hoặc liên kết không chắc chắn.
- Điều chỉnh theo điều kiện thực tế: Tốc độ hàn cần thay đổi theo độ dày vật liệu, dòng hàn, loại khí bảo vệ và kỹ năng của người thợ. Vật liệu dày thường cần tốc độ chậm hơn, trong khi dòng hàn cao có thể tăng tốc độ di chuyển.
- Duy trì tốc độ ổn định: Tốc độ phù hợp sẽ tạo mối hàn đều, đẹp, đủ độ ngấu và giảm biến dạng, đặc biệt khi hàn inox, đường ống hoặc các chi tiết yêu cầu độ chính xác cao.
Hiệu chỉnh dòng hồ quang
Kiểm soát đặc tính hồ quang là một phần quan trọng của nguyên lý hàn Tig, giúp hồ quang ổn định, dễ mồi, tăng khả năng làm sạch và nâng cao chất lượng mối hàn. Tùy theo vật liệu và loại máy, người dùng cần điều chỉnh các thông số phù hợp.
- Lựa chọn phương pháp khởi động hồ quang: Máy Tig hiện đại thường sử dụng đánh lửa cao tần (HF) để mồi hồ quang mà không cần chạm điện cực vào vật liệu, giúp hạn chế nhiễm bẩn điện cực và mối hàn. Một số máy dùng Lift-Arc nhưng yêu cầu thao tác cẩn thận hơn để tránh làm bẩn kim hàn.
- Duy trì hồ quang ổn định: Hồ quang ổn định phụ thuộc vào sự kết hợp giữa dòng điện, điện áp, lưu lượng khí bảo vệ và điện cực vonfram được mài đúng hình dạng. Điều này giúp hồ quang tập trung và quá trình hàn diễn ra liên tục.
- Điều chỉnh AC Balance khi hàn nhôm: Trên máy AC Tig, chu kỳ dương (EP) có nhiệm vụ làm sạch lớp oxit, còn chu kỳ âm (EN) tạo độ ngấu cho vật liệu. Thông thường nên cài khoảng 65–75% EN để cân bằng giữa khả năng làm sạch và độ xuyên sâu.
- Điều chỉnh tần số AC: Tần số cao (150–250Hz) tạo hồ quang hẹp, tập trung và phù hợp với các chi tiết nhỏ hoặc yêu cầu độ chính xác cao. Tần số thấp (50–80Hz) tạo hồ quang rộng hơn, tăng khả năng làm sạch bề mặt nhưng độ tập trung sẽ giảm.
- Sử dụng chức năng Crater Fill/Downslope: Giảm dòng điện từ từ khi kết thúc mối hàn giúp hạn chế hiện tượng co ngót đột ngột, tránh nứt cuối mối hàn và nâng cao độ bền cũng như tính thẩm mỹ của đường hàn.

Sau khi hiểu cách điều chỉnh dòng hàn, tốc độ hàn và đặc tính hồ quang, bạn sẽ dễ dàng đọc và phân tích sơ đồ nguyên lý máy hàn Tig, từ đó vận hành thiết bị hiệu quả hơn. Tiếp theo, hãy cùng tìm hiểu các phân loại máy hàn Tig phổ biến để lựa chọn dòng máy phù hợp với nhu cầu sử dụng.
Phân loại máy hàn Tig phổ biến hiện nay
Các máy hàn Tig hiện đại được phân loại chủ yếu dựa trên loại dòng điện mà chúng sử dụng, bao gồm máy hàn Tig một chiều (DC) và máy hàn Tig xoay chiều (AC). Việc hiểu rõ sự khác biệt này là rất quan trọng để lựa chọn thiết bị phù hợp và tối ưu hóa nguyên lý hàn Tig cho từng công việc.
Máy hàn Tig một chiều
Máy hàn Tig một chiều (DC Tig) sử dụng dòng điện một chiều, trong đó điện cực vonfram có thể mang cực âm (DCEN) hoặc cực dương (DCEP) so với vật liệu hàn. Trong thực tế, chế độ DCEN được sử dụng phổ biến nhất nhờ khả năng tạo hồ quang ổn định và chất lượng mối hàn cao. Đây là dòng máy phù hợp với nhiều ứng dụng gia công kim loại thông dụng.
Ở chế độ DCEN, khoảng 2/3 nhiệt lượng tập trung vào vật liệu hàn nên tạo độ ngấu sâu và tốc độ hàn nhanh. Điện cực vonfram chỉ chịu khoảng 1/3 nhiệt lượng nên ít bị mòn, giúp tăng tuổi thọ và có thể sử dụng điện cực đường kính nhỏ hơn. Máy hàn Tig DC phù hợp để hàn thép carbon, thép không gỉ, đồng, titan, niken và các hợp kim tương ứng, nhưng không thích hợp với nhôm hoặc magie do không có khả năng phá vỡ lớp oxit bề mặt.
Ở chế độ DCEP, phần lớn nhiệt lượng tập trung vào điện cực vonfram, giúp làm sạch lớp oxit trên bề mặt vật liệu hiệu quả hơn. Tuy nhiên, điện cực rất dễ bị quá nhiệt và hao mòn, buộc phải sử dụng dòng hàn thấp hoặc điện cực lớn nên hiệu suất không cao. Vì vậy, chế độ này rất ít được áp dụng trong thực tế và chỉ phù hợp với một số trường hợp đặc biệt hoặc hàn vật liệu rất mỏng.

Máy hàn Tig xoay chiều
Máy hàn Tig xoay chiều (AC Tig) sử dụng dòng điện xoay chiều với cực tính của điện cực và vật liệu thay đổi liên tục giữa dương và âm. Nhờ nguyên lý này, máy vừa tạo độ ngấu vừa làm sạch lớp oxit trên bề mặt kim loại. Đây là dòng máy chuyên dùng để hàn nhôm, hợp kim nhôm và magie.
Trong chu kỳ EN, dòng điện tập trung nhiệt để tạo độ ngấu, còn chu kỳ EP giúp phá vỡ lớp oxit và nâng cao chất lượng mối hàn. Máy AC Tig hiện đại còn tích hợp các tính năng như AC Balance và AC Frequency để tối ưu khả năng làm sạch, độ ngấu và kiểm soát hồ quang. Nhờ đó, máy tạo ra mối hàn sạch, đẹp, được ứng dụng rộng rãi trong các ngành hàng không, ô tô, đóng tàu và chế tạo thiết bị, trong khi Tig DC vẫn phù hợp hơn với thép carbon và inox.

Nắm vững nguyên lý hàn Tig và đặc điểm của từng loại máy là nền tảng để sử dụng thiết bị hiệu quả. Bên cạnh kiến thức kỹ thuật, lựa chọn đơn vị cung cấp uy tín sẽ giúp bạn yên tâm về chất lượng sản phẩm cũng như chế độ bảo hành. Phần tiếp theo sẽ gợi ý địa chỉ mua máy hàn Tig đáng tin cậy.
Địa chỉ mua máy hàn chính hãng, chất lượng hiện nay
Nếu bạn đang tìm kiếm địa chỉ cung cấp máy hàn Tig chính hãng, Thiết bị dụng cụ kỹ thuật Hitami là lựa chọn đáng tin cậy dành cho bạn. Tại đây có đa dạng các dòng máy hàn Tig đáp ứng nhu cầu từ gia đình, xưởng cơ khí đến sản xuất chuyên nghiệp. Bên cạnh sản phẩm chất lượng, đội ngũ tư vấn còn hỗ trợ khách hàng hiểu rõ nguyên lý hàn Tig để lựa chọn thiết bị phù hợp với từng mục đích sử dụng.
Các sản phẩm tại Thiết bị dụng cụ kỹ thuật Hitami đều có nguồn gốc rõ ràng, đầy đủ chứng từ và chính sách bảo hành minh bạch. Khách hàng được tư vấn chi tiết về thông số kỹ thuật, chức năng AC/DC, công nghệ Inverter cũng như khả năng ứng dụng của từng dòng máy. Nhờ đó, bạn dễ dàng đầu tư đúng thiết bị, tối ưu hiệu quả làm việc và tiết kiệm chi phí.
Không chỉ cung cấp sản phẩm, Thiết bị dụng cụ kỹ thuật Hitami còn hỗ trợ hướng dẫn sử dụng, chia sẻ kiến thức thực tế và giải đáp các vấn đề kỹ thuật trong quá trình vận hành máy. Nếu đã nắm vững nguyên lý máy hàn Tig, việc kết hợp với một thiết bị chất lượng sẽ giúp tạo ra mối hàn bền đẹp và nâng cao hiệu suất làm việc lâu dài. Đây là địa chỉ đáng cân nhắc khi bạn cần mua máy hàn Tig chính hãng và dịch vụ hỗ trợ chuyên nghiệp.
Thông tin liên hệ chi tiết:
- CÔNG TY TNHH THIẾT BỊ DỤNG CỤ KỸ THUẬT HITAMI
- Mã số thuế: 0317406827
- Tên địa chỉ: 11 Đường số 36, Phường Hiệp Bình, Thành phố Hồ Chí Minh
- SĐT: 0866617579 – 0932623575
- Email: htm@hitami-et.com
