Máy nén khí là thiết bị quan trọng trong nhiều ngành công nghiệp, xưởng sản xuất và gia đình. Tuy nhiên, tình trạng máy nén khí không tự ngắt có thể gây lãng phí điện, quá tải động cơ và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Nguyên nhân có thể đến từ rơ le áp suất, van hoặc hệ thống điều khiển gặp lỗi. Bài viết dưới đây, Thiết bị dụng cụ kỹ thuật Hitami hướng dẫn cách kiểm tra và xử lý sự cố an toàn, giúp máy nhanh chóng hoạt động ổn định.
Những nguyên nhân khiến máy nén khí không tự ngắt
Tình trạng máy nén khí chạy không ngắt có thể liên quan đến nhiều bộ phận trong hệ thống điều khiển và tạo áp. Xác định đúng nguyên nhân sẽ giúp việc kiểm tra, sửa chữa nhanh chóng và hạn chế hư hỏng phát sinh.
- Rơ le áp suất bị lỗi hoặc cài đặt sai: Rơ le có nhiệm vụ nhận biết áp suất và điều khiển máy dừng khi đạt ngưỡng tối đa. Nếu tiếp điểm, lò xo, màng ngăn bị hỏng hoặc vít điều chỉnh sai lệch, rơ le có thể không gửi tín hiệu ngắt khiến máy chạy liên tục.
- Hệ thống bị rò rỉ khí nén: Khí có thể thất thoát qua bình chứa, đường ống, mối nối, van hoặc phụ kiện không kín. Khi áp suất liên tục bị giảm do rò rỉ, máy phải hoạt động để bù lượng khí mất đi và khó đạt ngưỡng áp suất ngắt.
- Van một chiều bị kẹt hoặc hỏng: Van một chiều có nhiệm vụ ngăn khí từ bình chứa chảy ngược về đầu nén. Khi van bị kẹt, mòn hoặc không kín, khí bị hồi ngược gây mất áp và khiến máy phải chạy liên tục.
- Van an toàn bị hở hoặc rò rỉ: Van an toàn có chức năng xả khí khi áp suất vượt giới hạn cho phép. Nếu van bị kẹt mở, bám cặn hoặc ăn mòn, khí sẽ thoát liên tục, khiến áp suất khó đạt mức để rơ le ngắt máy.
- Đồng hồ áp suất hiển thị sai: Đồng hồ bị hỏng hoặc sai lệch có thể khiến việc đánh giá áp suất thực tế không chính xác. Đây cũng là nguyên nhân khiến người dùng khó xác định máy đã đạt ngưỡng ngắt hay chưa và dễ bỏ sót lỗi trong hệ thống.
- Lỗi động cơ hoặc hệ thống điện: Tụ điện yếu, dây dẫn gặp vấn đề hoặc động cơ hoạt động không đủ công suất có thể khiến máy không tạo đủ áp suất. Khi áp suất không đạt ngưỡng cài đặt, máy sẽ tiếp tục chạy mà không tự ngắt.
Xác định đúng nguyên nhân là bước quan trọng để xử lý tình trạng máy nén khí không tự ngắt an toàn và hiệu quả. Tùy từng lỗi, bạn có thể kiểm tra rơ le áp suất, van, đường ống hoặc hệ thống điện để tìm hướng xử lý phù hợp. Tiếp theo, hãy cùng tìm hiểu cách khắc phục máy nén khí chạy liên tục theo từng nguyên nhân cụ thể.
Các bước khắc phục máy nén khí không tự ngắt
Trước khi tiến hành bất kỳ thao tác kiểm tra hoặc sửa chữa nào, điều quan trọng nhất là phải đảm bảo an toàn. Đồng thời, xả hết áp suất còn lại trong bình chứa thông qua van xả đáy hoặc van an toàn để tránh nguy hiểm do khí nén. Khi đã đảm bảo an toàn, bạn có thể bắt đầu thực hiện các bước sau để khắc phục tình trạng máy nén khí chạy không ngắt.
Bước 1: Kiểm tra rơ le tự ngắt
Rơ le áp suất là bộ phận trực tiếp điều khiển quá trình bật/tắt máy theo áp suất trong bình chứa. Vì vậy, khi máy nén khí không tự ngắt, đây là bộ phận đầu tiên cần kiểm tra.
- Kiểm tra vị trí và cài đặt: Rơ le thường nằm gần bình chứa và đồng hồ áp suất. Kiểm tra áp suất ngắt và dải chênh áp, đảm bảo các thông số được cài đặt đúng theo giới hạn của máy.
- Kiểm tra tiếp điểm điện: Sau khi ngắt điện hoàn toàn, mở nắp rơ le và quan sát tiếp điểm. Nếu tiếp điểm bị cháy đen, mòn hoặc bám bẩn, chúng có thể khiến mạch điện không ngắt đúng thời điểm.
- Kiểm tra ống dẫn áp suất: Ống nhỏ nối từ bình chứa đến rơ le có thể bị tắc bởi cặn bẩn hoặc rỉ sét. Khi đó, rơ le không nhận được tín hiệu áp suất chính xác và không thể điều khiển máy dừng đúng lúc.
- Khắc phục: Nếu chỉ sai cài đặt, điều chỉnh lại áp suất ngắt theo thông số nhà sản xuất. Với tiếp điểm bẩn có thể vệ sinh, còn trường hợp lò xo, màng ngăn hoặc tiếp điểm bị hỏng nặng thì nên thay rơ le mới đúng thông số.
Bước 2: Sửa chữa bình và ống khí
Rò rỉ khí khiến áp suất trong bình không thể đạt đến ngưỡng ngắt dù máy vẫn liên tục hoạt động. Do đó, cần kiểm tra toàn bộ đường ống, van và các mối nối để xác định vị trí thất thoát khí.
- Kiểm tra bằng nước xà phòng: Khi hệ thống có áp suất và vẫn đảm bảo an toàn, phun nước xà phòng lên các mối nối, van, đường ống và phụ kiện. Nếu xuất hiện bọt khí liên tục, đó là vị trí đang bị rò rỉ.
- Kiểm tra các vị trí thường rò: Cần chú ý đến mối nối ren, van xả nước đáy bình, van an toàn, gioăng nắp, đầu nối nhanh và các đoạn ống cao su hoặc nhựa đã cũ. Với bình chứa lâu năm, cũng cần kiểm tra dấu hiệu nứt hoặc ăn mòn.
- Xử lý mối nối bị hở: Các mối nối lỏng có thể siết chặt lại; với mối nối ren, tháo ra làm sạch rồi quấn băng tan hoặc sử dụng keo ren chuyên dụng trước khi lắp lại.
- Thay thế bộ phận hỏng: Gioăng, phớt hoặc đường ống bị nứt, thủng nên được thay mới đúng kích thước và chủng loại. Nếu bình chứa bị nứt hoặc ăn mòn nghiêm trọng, không nên tự hàn sửa mà cần kiểm tra hoặc thay thế để đảm bảo an toàn chịu áp.
Bước 3: Điều chỉnh áp suất
Cài đặt áp suất không phù hợp có thể khiến máy phải hoạt động lâu hơn hoặc không đạt được điểm ngắt mong muốn. Trước khi điều chỉnh, cần xác định chính xác áp suất làm việc và giới hạn an toàn của thiết bị.
- Xác định áp suất tiêu chuẩn: Kiểm tra tem thông số hoặc sách hướng dẫn để biết áp suất làm việc tối đa và mức áp suất ngắt được nhà sản xuất khuyến nghị. Không nên tự đặt mức áp suất cao hơn giới hạn của bình chứa và máy.
- Điều chỉnh rơ le áp suất: Ngắt điện, xả hết áp suất trong bình rồi mở nắp rơ le. Điều chỉnh vít Cut-out từng bước nhỏ; nếu rơ le có vít Differential thì điều chỉnh dải chênh áp khi cần thiết.
- Kiểm tra sau điều chỉnh: Sau mỗi lần điều chỉnh, đóng nắp rơ le, cấp điện và theo dõi đồng hồ áp suất. Ghi nhận mức áp suất máy dừng để xác định cài đặt đã phù hợp hay chưa.
- Đảm bảo giới hạn an toàn: Tuyệt đối không tăng áp suất ngắt vượt mức cho phép của máy và bình chứa. Nếu không chắc chắn về cách điều chỉnh, nên nhờ kỹ thuật viên có chuyên môn thực hiện để tránh gây quá áp.
Bước 4: Kiểm tra van khí nén
Van một chiều và van an toàn đều có nhiệm vụ quan trọng trong việc duy trì và kiểm soát áp suất của máy. Nếu các van này bị kẹt, hở hoặc rò rỉ, máy có thể phải chạy liên tục mà không đạt điều kiện ngắt.
- Kiểm tra van một chiều: Khi máy đã dừng, nếu nghe thấy tiếng xì khí liên tục ở khu vực đầu nén hoặc đường ống nối với bình, van một chiều có thể đang bị hỏng. Có thể tháo van để kiểm tra cặn bẩn, lò xo và đệm van; vệ sinh nếu bị kẹt hoặc thay mới khi bộ phận bên trong đã hư hỏng.
- Kiểm tra van an toàn: Quan sát và lắng nghe van khi máy đang tích áp. Nếu van liên tục xả khí dù chưa vượt giới hạn an toàn, có thể van bị kẹt hoặc rò rỉ.
- Thay van an toàn đúng thông số: Van an toàn bị hỏng cần được thay bằng loại có mức áp suất phù hợp với bình chứa. Tuyệt đối không bịt kín hoặc cố sửa van để ngăn xả khí vì có thể làm mất chức năng bảo vệ và tăng nguy cơ nổ bình.
- Kiểm tra sau khi xử lý: Sau khi vệ sinh hoặc thay van, cho máy hoạt động và theo dõi quá trình tăng áp. Đảm bảo áp suất tăng ổn định và máy có thể tự ngắt khi đạt đúng ngưỡng cài đặt.
Bước 5: Kiểm tra đồng hồ áp suất
Đồng hồ áp suất giúp người dùng theo dõi mức áp suất thực tế trong bình và xác định máy đã đạt ngưỡng ngắt hay chưa. Nếu đồng hồ bị sai, việc chẩn đoán nguyên nhân máy nén khí chạy liên tục có thể không chính xác.
- Quan sát hoạt động của đồng hồ: Khi máy chạy, kiểm tra kim đồng hồ có tăng đều và ổn định không. Nếu kim bị kẹt, rung mạnh, nhảy bất thường hoặc không thay đổi dù máy đang nén, đồng hồ có thể đã gặp vấn đề.
- So sánh với thiết bị đo khác: Nếu có điều kiện, dùng một đồng hồ áp suất đã được kiểm chuẩn để đối chiếu với đồng hồ trên máy. Chênh lệch lớn giữa hai kết quả cho thấy áp kế hiện tại có thể bị sai lệch.
- Theo dõi khả năng giữ áp: Sau khi máy dừng, quan sát kim đồng hồ để xem áp suất có giữ ổn định hay tụt nhanh bất thường. Nếu áp suất giảm nhanh, cần kiểm tra thêm rò rỉ khí và các van liên quan.
- Thay đồng hồ khi bị lỗi: Nếu đồng hồ bị hỏng, kẹt kim hoặc sai số lớn, nên thay bằng loại có cùng dải đo, kích thước và thông số phù hợp. Đồng hồ chính xác giúp theo dõi áp suất và phát hiện sớm các bất thường trong quá trình vận hành.
Bước 6: Bảo dưỡng hệ thống định kỳ
Bảo dưỡng định kỳ giúp phát hiện sớm các lỗi liên quan đến áp suất, van và hệ thống khí nén trước khi chúng gây ra sự cố nghiêm trọng. Đây cũng là biện pháp quan trọng để hạn chế tình trạng máy nén khí không tự ngắt và duy trì thiết bị hoạt động ổn định.
- Xả nước đáy bình: Tùy môi trường và tần suất sử dụng, nên xả nước hằng ngày hoặc ít nhất hằng tuần. Việc này giúp hạn chế nước ngưng tụ gây rỉ sét bên trong bình, đồng thời giảm nguy cơ cặn bẩn làm ảnh hưởng đến van và đường ống.
- Kiểm tra và thay dầu: Với máy nén khí có dầu, thường xuyên kiểm tra mức dầu và thay theo thời gian hoặc số giờ hoạt động mà nhà sản xuất khuyến nghị. Dầu sạch và đủ mức giúp giảm ma sát, tản nhiệt tốt và duy trì hiệu suất nén.
- Vệ sinh hoặc thay lọc khí: Kiểm tra lọc khí định kỳ, vệ sinh khi bụi bẩn tích tụ và thay mới nếu lõi lọc quá bẩn hoặc hư hỏng. Lọc khí sạch giúp đầu nén hút đủ không khí và hạn chế tình trạng máy phải hoạt động kéo dài.
- Kiểm tra tổng thể: Định kỳ kiểm tra mối nối, đường ống, dây điện, van, bu lông và dây đai để phát hiện lỏng, nứt hoặc rò rỉ. Đồng thời, kiểm tra hoạt động của rơ le áp suất và các thiết bị bảo vệ để kịp thời xử lý bất thường.
Nếu đã kiểm tra và xử lý đúng các bước trên nhưng máy nén khí vẫn không tự ngắt, bạn nên ngừng vận hành để tránh phát sinh lỗi nghiêm trọng hơn. Việc lựa chọn máy nén khí chính hãng, phù hợp công suất và nhu cầu sử dụng cũng giúp hạn chế các sự cố trong quá trình vận hành. Vậy mua máy nén khí ở đâu uy tín, đảm bảo chất lượng và được tư vấn đúng nhu cầu? Hãy cùng tìm hiểu ở phần tiếp theo.
Đơn vị phân phối máy nén khí chính hãng tại TP. Hồ Chí Minh
Thiết bị dụng cụ kỹ thuật Hitami là đơn vị phân phối máy nén khí chính hãng tại TP. Hồ Chí Minh, cung cấp nhiều dòng máy phù hợp cho gia đình, gara, xưởng cơ khí và sản xuất. Sản phẩm được lựa chọn dựa trên nhu cầu sử dụng, công suất và áp suất làm việc thực tế. Nhờ đó, khách hàng có thể hạn chế các vấn đề trong quá trình vận hành, trong đó có tình trạng máy nén khí không tự ngắt.
Khi lựa chọn máy nén khí, Hitami hỗ trợ tư vấn dựa trên lưu lượng khí, áp suất, công suất và tần suất sử dụng của từng nhu cầu. Việc chọn đúng thông số giúp máy hoạt động ổn định, hạn chế quá tải và giảm nguy cơ phát sinh lỗi ở hệ thống điều khiển áp suất. Đây cũng là yếu tố quan trọng để thiết bị duy trì hiệu suất và độ bền trong quá trình sử dụng.
Bên cạnh sản phẩm chính hãng, Thiết bị dụng cụ kỹ thuật Hitami còn hỗ trợ tư vấn thiết bị phù hợp với từng mô hình sử dụng. Khách hàng có thể liên hệ để được tư vấn về dòng máy, thông số kỹ thuật và phương án sử dụng phù hợp. Qua đó, việc đầu tư máy nén khí sẽ sát với nhu cầu thực tế và hạn chế những sự cố không đáng có trong quá trình vận hành.
Thông tin liên hệ chi tiết:
- CÔNG TY TNHH THIẾT BỊ DỤNG CỤ KỸ THUẬT HITAMI
- Mã số thuế: 0317406827
- Tên địa chỉ: 11 Đường số 36, Phường Hiệp Bình, Thành phố Hồ Chí Minh
- SĐT: 0866617579 – 0932623575
- Email: htm@hitami-et.com
